[Их сургуулийн зөв үзэл] Боловсролын шинэчлэлийн боломж
Их сургуулийн багш бөгөөд энэ жил их сургуульд элсэн орсон оюутантай эцэг эхийн хувьд надад ч 2020 оны хичээлийн жилийн 1-р улирал гайхшралын үргэлжлэл байна. Хичээлийн улирал эхэлсэн ч “Ковид-19”-ийн дэлхий нийтийн цар тахлын улмаас хаагдсан кампусын хоосон анги танхимууд хичээл эхэлснийг мэдрүүлэхгүй байна. Танхимын хичээлийн оронд онлайн хичээл бэлтгэж, LMS-ээр дамжуулан хичээлийг удирдан зохион байгуулах нь багш нарт шинэ сорилт болж байна. Шинэхэн оюутан болсон хүүгийн минь хувьд кампус дээр их сургуулийн соёлыг мэдэрч ч амжилгүй, ориентаци болон хичээлдээ гэрээсээ онлайнаар оролцохоос өөр аргагүй байгаа нь төвөгтэй. Гэртээ хүүтэйгээ онлайн хичээлийн үр нөлөөг сайжруулах талаар санал солилцож, энэ нөхцөл байдал хурдан дуусахыг хүсэж буй сэтгэлээ ч хуваалцдаг.
Гэвч энэ хямралын нөхцөл байдал зөвхөн сөрөг зүйл биш. Өнөөг хүртэл хүн төрөлхтөн хямралыг даван туулах явцдаа шинэ боломжийг бий болгож ирсэн. 14-р зууны Европын хар тахал дэлхий даяар тархсан цар тахал болж, зөвхөн Европт л гэхэд ойролцоогоор 100 сая хүн нас баржээ. Энэхүү аймшигт гамшгаас болж Европ хямралд орсон ч, түүнийг даван туулах явцад төрөл бүрийн технологи хөгжиж, шинэ үеийг нээсэн. Ойрын жишээ нь 2015 оны MERS-ийн хямралын дараа оношилгооны шинжилгээний тогтолцоог бэхжүүлэх боломжийг ашигласнаар энэ удаагийн “Ковид-19” нөхцөл байдалд өндөр түвшний оношлох чадвараа харуулсан. Ийнхүү хямралыг боломж болгосон түүхэн сургамжийг харгалзан үзвэл, энэ удаагийн “Ковид-19”-ийн хямрал их сургуулийн боловсролын талбарт ямар боломжийн хүчин зүйлийг авчрах вэ? Тэр нь яг боловсролын шинэчлэлийн боломж байх болно.
Бүх их сургуулиуд танхимын хичээлийг хойшлуулснаар нэг сараас дээш хугацаанд онлайн хичээл болон зайны хичээлээр сургалтыг явуулахээс өөр аргагүй нөхцөл байдал өрнөж байна. Үүний тулд сургууль бүр I-Class, e-Class зэрэг өмнөх LMS-ээ түшиглэн онлайн хичээлийг бэхжүүлсэн сургалтын системээ өргөжүүлж байна. Мөн оюутнуудын нэгэн зэрэг олноор нэвтрэх ачаалалд бэлтгэн серверээ өргөтгөх зэрэг систем байгуулах ажилд идэвхтэй оролцож байна. Онлайн сургалтын орчныг бүрдүүлэх нь боловсролын шинэчлэлийн гол зорилтуудын нэг байсаар ирсэн. Энэ хугацаанд төрийн санхүүгийн дэмжлэгийн төсөлд хамрагдаж чаддаггүй байсан их сургуулиудад ийм орчныг бүрдүүлэх хөрөнгийг босгох амаргүй байсан тул боловсролыг дэвшилтэт болгох тогтолцоог байгуулахад идэвх сул байсан. Харин одоо онлайн сургалтын орчинг бүрдүүлэхгүй бол их сургуулийн үйл ажиллагааг явуулахад хүндрэлтэй нөхцөл байдал тулгарснаар энэ салбарт санхүүжилтээ яаравчлан төвлөрүүлэн投入 хийж байна. Үр дүнд нь их сургуулийн боловсролын шинэчлэл илүү түргэсэх болно. Энэ боломжийг ашиглан төрөөс хөтөлбөр хөгжүүлэлт болон санхүүгийн дэмжлэгийг идэвхтэй эрэлхийлэх шаардлагатай байна.
Багш нар онлайн хичээл болон зайны хичээлд сорилт хийснээр өөрсдөө боловсролын шинэчлэлийг хэрэгжүүлэх боломжийг олж авч байна. Өмнө нь багш нараас PBL, идэвхтэй сургалт зэрэг заах арга зүйн шинэчлэл хийх олон шаардлага тавигдсаар ирсэн. Гэсэн ч уламжлалт их сургуулийн лекцийн хэлбэрийг баримталсаар, шинэчлэлтэй заах арга зүйд сорилт хийлгүй үлдсэн багш олон байсан нь үнэн. Харин одоо бүх багш шинэчлэлтэй заах арга зүйд оролцохоос өөр аргагүй нөхцөл байдал ирлээ. Багш өөрийн хичээлийг бичлэг болгон авч, онлайн хичээлийн систем дээр хэрхэн удирдан зохион байгуулахыг сурах ёстой. Мөн Webex, Zoom, Black board зэрэг зайны хичээлийн системүүдийг ашиглаж чаддаг байх хэрэгтэй. Үүнээс гадна видео бүтээлт, шууд хичээлийн стрийминг, YouTube ашиглах арга зэрэгт дасах шаардлагатай. Өмнө нь сонголт байсан шинэчлэлтэй заах арга зүй одоо зайлшгүй шаардлага болж буй тул түүний чадамжаа бэхжүүлэх боломж ирлээ.
Оюутнууд бүтээлч сэтгэлгээ болон өөрөө удирдан суралцах чадамжаа бэхжүүлэх боломжтой боллоо. 21-р зууны хүний нөөцийн дүр төрхөд зайлшгүй багтдаг гол чадамж нь бүтээлч сэтгэлгээ ба өөрөө удирдан суралцах чадамж юм. Тиймээс ихэнх их сургуулиуд ийм чадамжтай хүнийг төлөвшүүлэхийн төлөө хичээж байна. Өмнө нь оюутнууд багш нарын ердийн лекцэд ихээхэн түшиглэж, өөрөө идэвхтэй оролцоо багатай сургалтын хэлбэрт дассан байсан. Гэвч онлайн хичээл өргөжиж, зайны хичээл нийтлэг болохын хэрээр суралцах үйл явцад оюутнуудын өөрийн оролцоо зайлшгүй шаардлагатай болж байна. Ийм орчныг идэвхтэй ашиглавал оюутнуудын суралцах манлайлал сэргээгдэх боломжтой. Тэгвэл өөрөө удирдан суралцах суурин дээр бүтээлч сэтгэлгээтэй ирээдүйн хүнийг төлөвшүүлэх боломж улам тэлэх болно.
Одоогийн нөхцөл байдал хүсэмжит зүйл биш. Гэсэн ч энэ хямралыг боломж болгох нь боловсролын оролцогчдод оногдсон даалгавар юм. Олон туршилт, алдаа болон сөрөг нөлөө гарч болох ч энэ нөхцөл байдлыг боловсролын шинэчлэлийн боломж болгон ашиглах шаардлагатай. Бид төлөвшсөн иргэний ухамсраар “Ковид-19”-ийн хямралыг даван туулж буй шигээ, боловсролын шинэчлэлээр их сургуулийн боловсролын хямралыг даван туулахыг хүсэж байна.
[И Гукхон Sahmyook University Теологийн тэнхимийн профессор]
